تبلیغات
قرآنی - شبهه تحریف
تاریخ : سه شنبه 15 شهریور 1390 | 10:50 قبل از ظهر | نویسنده : موسی منصوری

شبهه تحریف 

آیت اللّه محمد هادى معرفت

یـكـى از مـسـائلى كه میان مسلمانان ایجاد اختلاف نموده , شبهه قول به تحریف است .
این شبهه سابقه طولانى دارد و با روایات افسانه اى كه توسط حشویه فراهم گردیده , ارتباط مى یابد.
حشویه گروهى از اهل حدیث هستند كه جز به گردآورى و نقل حدیث به چیز دیگرنمى اندیشند, از هركس و هر كجا نقل حدیث مى كنند و به محتواى آن و این كه آیامتناقض است یا نه , و با اصول شـریـعـت تطابق دارد یا نه , توجهى ندارند.
از این رو,در فرآورده هاى اینان , رطب و یابس فراوانى وجود دارد.
از آن جـمله , روایات افسانه مانندى است كه در باره تحریف قرآن نقل كرده اند.
این موضوع مربوط بـه اخـتلافى است كه میان پیشینیان (سلف صالح ) در گردآورى وتالیف و نیز در قرائت و كتابت قـرآن رخ داده , و ایـن اختلاف لفظى و ظاهرى را - كه بیشتر بر حدس و گمان استوار است - به حساب قرآن و اصالت آن گذارده اند.
متاسفانه این گونه روایات - كه در لابلاى كتابهاى حدیثى از دید همگان پنهان بوده اخیرا توسط حادثه جویان برملا و سبب اختلاف گردیده است .
از جمله , حدیث رجم شیخ و شیخه است : الشیخ والشیخه اذا زنیا فارحموهماالبته نكالا من اللّه ...
كـه در صحیح بخارى (ج 8, ص 211 - 208) و صحیح مسلم (ج 4, ص 167 و ج 5, ص 116) آورده شده و برخى را گمان بوده كه جز آیات قرآن است .
نیز حدیث مقدار رضاع : خمس رضعات نسخن عشر رضعات ((1))

كه در صحیح مسلم (ج 4, ص 167) و تنویر الحوالك (ج 2, ص 118) در شرح موطا, نوشته جلال الدین سیوطى آمده , و گمان بر آن بوده كه جز آیات قرآن بوده , ولى موقع وفات پیغمبر اكرم (ص ) از آن غفلت شده و گوسفند آن را خورده است .
همچنین حدیث برابر بودن سوره احزاب با سوره بقره , كه در مسند احمد بن حنبل (ج 5, ص 132) آمده .. و نظایر آن بسیار است .
((2))

.
در كـتـاب احـتجاج (ج 1, ص 377) منسوب به طبرسى آمده است : بیش از ثلث قرآن (قریب دو هزار ایه و اندى ) از خلال یك آیه (آیه سوم سوره نسا) ساقط گردیده است .
*** مـتاسفانه این گونه روایات افسانه وار, مورد نظر برخى از كوته اندیشان قرار گرفته , به استناد به آن مـطـالـبى گفته اند كه مایه تعجب گردیده و بر خلاف اصول و معتقدات ملت مسلمان است .
البته دست اجنبى را در دامن زدن به آتش اختلاف , نبایدنادیده گرفت .
نـاگفته نماند كه این گونه افراد, همیشه منفور جامعه اسلامى بوده , و مردم از نظریات منحرف آنان تبرى جسته اند.
حـاجى نورى كه در سال 1292 ه ق كتاب فصل الخطاب خود را نوشت و آن را ازاین گونه روایات بدون اعتبار انباشته نمود, در محیط خود, حوزه علمیه سامرا -عراق , كاملا مورد نفرت عموم قرار گرفت .
مرحوم سید هبه الدین شهرستانى , كه در آن روزگار از محصلان جوان حوزه بود,چنین مى نگارد: مـى دیـدم سـامـرا را موجى از نفرت فرا گرفته , و بر محدث نورى مى خروشند, و هیچ مجلس و مـحـفـى وارد نـمـى شـدم مـگـر آن كه نسبت به كتاب فصل الخطاب و نویسنده آن , سب و شتم نمى شنیدم , فریادها علیه مولف و ناشر بلند مى بود, و با زبانهایى بس تند آن را مورد ملامت و عتاب قرار مى دادند.
((3))

بـالاخـره حاجى نورى , ناچار گردید نسخه هاى كتاب خود را جمع آورى كند ورساله اى در نقض آن به رشته تحریر در آورد.
بـرهـمـیـن مـنوال , استاد محمد محمد عبداللطیف , معروف به ابن الخطیب (در سال1367 ه/ 1948 م ) در مـصر كتابى به نام الفرقان نوشت , كه روایات یاد شده راجمع بندى كرده , آن را مورد استناد قرارداد, كه با اعتراض شدید جامعه الازهرروبرو شد.
شیخ محمد محمد مدنى رئیس دانشكده الشریعه دانشگاه الازهر در این باره مى نویسد: ایـن كـتـاب (الـفـرقـان ) انـباشته از روایات ضعیف و فاقد اعتبار است كه از نظر محققان مردود شناخته شده , گر چه از منابع معتبر نزد اهل سنت نقل كرده است .
لذا جامعه الازهر از دولت مصر خواست تا آن را مصادره كند.
دولت به این خواسته جواب مثبت داد و آن را مصادره نموده و مولف كتاب بر اثر آن , درخواست خسارت نمود,كه مورد موافقت مراجع قضایى قرار نگرفت .
((4))

این كتاب به رغم مصادره آن , در بیشتر كتابخانه ها موجود است .
*** ایـنـهـا فـاجعه هایى دردناك است كه بر سر این امت آمده , و بى شك دست خائن استعمار در این گونه حوادث اختلاف انگیز كه سبب توهین به كرامت مقدسات اسلامى مى گردد, آشكار است .
این است كه بزرگان و اندیشه وران دلسوز اسلام را به پا داشته , تا با عمق نظر به این گونه حوادث بـنـگـرنـد و در صـدد درمان فورى و قاطع برآیند, و به مسلمانان هشداردهند تا مبادا.
این گونه نیرنگها آنان را فریب دهد, و به آنان گوشزد نمایند : یـا ایـهـاالذین آمنوا لاتتخذوا بطانه من دونكم , لا یالونكم خبالا و دواما عنتم , قدبدت البغضا من افواههم و ما تخفى صدورهم اكبر قد بینا لكم الایات ان كنتم تعقلون ((5))

.
اى مـومـنـان , در پناه با دیگران (خارج ملت ) منشینید, و آنان را محرم اسرار خودندانید, و آنان را طـرف مـشـورت خود قرار ندهید.
اینان (خارجان ملت ) هرگز ازدشمنى و خیانت نسبت به شما مـسلمانان چشم نمى پوشند و از كارشكنى وتضعیف شما دست بر نمى دارند, پیوسته در كوششند كـه شـمـا را ناتوان ساخته ,دچار بیچارگى و درماندگى سازند.
بغض و عداوت آنان , بر لبان آنان آشـكـار, و آنـچـه در سـیـنـه هـا از كـینه ها انباشته اند, افزونتر است .
ما دلایل آن را برایتان كاملا روشن ساختیم .
باشد چنانچه تعقل نمایید و در اندیشه روید.
*** در ایـن جا به دو نمونه شایسته از علما و اندیشه وران اسلامى مى پردازیم كه در این راستا, كوشش فراوان نموده و پیوسته در راه وحدت كلمه و كلمه توحید كوشیده اندو در این راه موفق بوده اند : نـخـسـت عـلامـه والاقـدر شیخ رحمت اللّه هندى دهلوى (1306 ه/ 1889 م ) است كه به مقابله با اسـتعمار انگلیس در شبه قاره هند برخاست و با شیوه هاى شیطانى آن مبارزه نمود و كاملا موفق بود, خدایش رحمت كند.
دیـگـرى علامه مجاهد سید شرف الدین عاملى است كه با استعمار فرانسه در حوزه شامات مبارزه نـمـود, و در ایـن راه فـداكـاریهاى فراوان انجام داد و سرانجام هرچه داشت در راه این مبارزه فدا نمود, و در پیروزى بر اهداف استعمارگر ملحد, موفق بود.
خداوند او را جزاى خیر دهد.
ایـن دو بـزرگـوار در راه وحدت اسلامى , گامهاى بلندى برداشته اند و موفق بوده اند واثر جاوید آنان پیوسته سرمشق اندیشه وران اسلامى است .
عـلامـه شـیـخ رحمت اللّه هندى رد این زمینه كتاب پرارج خود اظهار الحق را تالیف نمود و پنج مساله مورد اختلاف اسلام و مسیحیت را به طور كامل بررسى نمود.
آن مسائل عبارتند از: تحریف , نسخ , تثلیث , حقیت قرآن و صدق رساله اسلام .
مـولـف در این كتاب , با كمال صراحت و صدق و امانت , حقایق را آشكار نمود, و باكمال شهامت و شـجـاعـت از حـریم قرآن و اسلام دفاع كرد, و در ایجاد وحدت وهماهنگى میان مسلمانان تلاش بسیار نمود.
مولف در كتاب یاد شده , مساله تحریف قرآن را طرح نموده و نسبت دادن این قول به شیعه امامیه اثـنـا عـشریه را نسبتى ظالمانه و بى اساس دانسته و كلمات بزرگان شیعه را در این زمینه آورده است .
وى تصریح مى كند كه اساس این نسبت جزروایات بى اعتبارى كه در برخى از كتابهاى قدما بـه چـشم مى خورد, چیز دیگرى نیست و این را نمى توان دلیل و پایه اعتقاد یك ملت دانست , زیرا نقل روایتى كه داراى سندى ضعیف یا قابل تاویل باشد, نمى تواند مدرك عقیده كسى قرارگیرد.
علامه هندى در این زمینه مى نویسد: قرآن , نزد معروفترین علماى شیعه امامیه اثنا عشریه , از هرگونه تحریف و تبدیل وزیاده و نقصان مـصون و محفوظ مى باشد و اگر كسى در میان شیعه قائل به آن بوده ,قول وى نزد ایشان مردود شمرده شده و مورد قبول طایفه قرار نگرفته است .
آن گاه وى به نقل دیدگاههاى بزرگان شیعه مى پردازد, از جمله : 1- شـیـخ صـدوق ابـو جـعـفـر محمد بن على بن بابویه قمى .
وى از شیخ صدوق به عنوان یكى از درخشنده ترین علماى شیعه یاد مى كند و كلام او را در راساله اعتقادیه مى آورد: اعتقادنا فى القرآن : ان القرآن الذى انزله اللّه تعالى على نبیه هو ما بین الدفتین , و هوما فى ایدى الناس لیس باكثر من ذلك ...
و من نسب الینا انا نقول انه اكثر من ذلك ,فهو كاذب .. عـقـیـده مـا - شـیـعـه امـامیه اثنا عشریه - در قرآن است كه قرآنى كه بر پیغمبر اكرم (ص )نازل گـردیـده , هـمین است كه به عنوان مصحف شریف مابین دو جلد قرار گرفته , ودر دست مردم است و بیش از این نیست ...
و هركس به ما نسبت دهد كه قائل به بیش از این هستیم , هرآینه دروغ گفته است .
سپس استدلالهاى وى را در این زمینه نقل مى كند.
2 - كـلام سـیـد مرتضى علم الهدى ذوالمجد ابوالقاسم على بن الحسین موسوى رانقل مى كند و تمامى استدلالهاى مفصل وى را مى آورد.
از جمله مى نویسد : القرآن كان على عهد رسول اللّه (ص ) مجموعا مولفا على ما هو الان .. و كان یدو یحفظ جمیعه فى ذلك الزمان .. و كل ذلك بادنى تامل یدل على انه كان مجموعامرتبا غیر منثور ولا مبثوث .. و ان مـن خـالـف مـن الامـامـیـه والحشویه لا یعتد بخلافهم ,فان الخلاف مضاف الى قوم من اصحاب الحدیث , نقلوا اخبارا ضعیفه ظنواصحتها, لا یرجع بمثلها عن المعلوم المقطوع على صحته ...
قرآن در دوران عهد رسالت همان گونه كه امروزه هست , جمع آورى و تالیف گردیده بود.. و مورد درس و حـفـظ قرار مى گرفت .. كه با تامل در این دلایل بخوبى روشن مى گردد كه قرآن , در آن عـهـد, جمع آورى شده و هرگز پراكنده نبوده است .
و هركس از طایفه امامیه یا گروه حشویه , با ایـن نـظر مخالف باشند, مخالفتشان مورد اعتنانیست , زیرا مخالفت در این زمینه , به گروهى از اصـحاب حدیث نسبت داده مى شود كه روایات ضعیفى را مورد استناد قرار داده و گمان برده اند كـه صـحـیـح واسـتـنـاد بـه آن درست است , ولى چنین روایاتى موجب نمى گردد كه از معلوم قطعى خود صرف نظر كنیم .
سپس سخن قاضى نوراللّه تسترى را نقل مى كند : ما نسب الى الشیعه الامامیه بوقوع التغییر فى القرآن لیس مما قاله جمهور الامامیه ,انما قال به شر ذمه قلیله منهم لا اعتداد بهم فیما بینهم .
آنـچـه بـه شیعه نسبت داده شده كه قائل به تحریف مى باشند, درست نیست , و انبوه شیعه امامیه چنین چیزى قائل نیستند.
آرى افرادى بسیار كم آن را گفته اند كه درشمار شیعه نیایند و خود و آراى ایشان مورد اعتنا نمى باشند.
آن گـاه كلام شیخ محمد صادق , شارح كتاب كافى شریف , و شیخ محمد حسن حرعاملى , مولف وسائل الشیعه را كه از بزرگترین محدثان جهان تشیع هستند, مى آوردو در ادامه مى نویسد: بخوبى آشكار گردید كه طریقه درست نزد اكثریت طایفه شیعه امامیه اثنا عشریه ,همان است كه سایر طوایف مسلمانان قائلند: ان الـقـرآن الذى انزله اللّه على نبیه هو ما بین الدفتین و هو ما فى ایدى الناس , لم یحدث فیه اى تغییر او تحریف .
تـفسیر الصراط المستقیم , كه از تفاسیر معتبر شیعه است , در تفسیر آیه انا نحن نزلناالذكر و انا له لحافظون ((6))

مى نویسد: اى انا الحافظون له من التحریف والتبدیل والزیاده والنقصان .
((7))

آنـچـه یاد شد, گوشه اى از دفاع مقدس این امام محقق و عالم وارسته جهان اسلام ازحریم قرآن كریم است .
البته عجیب نیست , چه این كه از روز نخست , پیوسته بزرگان و اندیشه وران اسلامى و افـراد شایسته جهان اسلام , در دفاع از قداست قرآن , قد برافراشته و هرگونه شبهه و تهمتى را در این زمینه بخوبى دفع كرده اند.
در ایـن زمـیـنه , سخن شیخ اهل سنت و پایه گذار مكتب اشعرى امام ابوالحسن على بن اسماعیل اشعرى یاد كردنى است : او شـیعه را به دو گروه متفاوت تقسیم مى كند.
گروه انبوه كه شامل محققان و علما وفقهاست .
اینان هرگونه نسبت تحریف را به قرآن - فزونى و یا كاستى - مردودشمرده اند.
گروه دیگر كه افرادى كم بضاعت و اهل ظاهر هستند, قائل شده كه قرآن كمى بیش از این بوده , ولى چیزى در آن زیاد نشده است .
براى آگاهى بیشتر در این باره به مقاله علامه مجاهد امام شرف الدین عاملى دركتاب پرارج خود الـفـصول المهمه فى تالیف الامه , مراجعه شود, كه رهنمون ما دراین مقال بود است .
مولف در این كـتاب , در زمینه تالیف میان امت اسلامى مطالب بسیار ارزنده اى مطرح نموده و از هیچ كوششى در راه اعـتـلاى كـلـمه اللّه فى الارض دریغ نكرده است .
جزاه اللّه خیرا عن الاسلام والمسلمین , و جـعـلـنـا مـن الـمقتفین لاثاره الكریمه ان شاء اللّه , آمین رب العالمین .. والسلام علیكم و رحمه اللّه وبركاته .




طبقه بندی: شبهه تحریف،